HIV er en kronisk virusinfeksjon som angriper en spesiell type hvite blodlegemer (CD4‐celler). CD4‐cellene infiseres og dør, og dette fører etter hvert til dårligere immunforsvar. Dårligere immunforsvar vil si at kroppen har dårligere forsvar mot ulike sykdommer. Ut i fra det vi vet i dag, kommer den som er smittet med hiv til å bære på viruset resten av livet.
Det kan ta opptil 12 veker etter at smitten blir overført til smitten blir påvist. Det betyr at om du har vore i ein risikosituasjon må du bruke kondom i 12 veker og teste deg igjen på nytt da.
Dersom du ønsker å ta ein hivtest, kan du be om det hos fastlegen din. Dersom du ønsker å teste deg meir anonymt, kan du teste deg ved klinikkar for kjønnssjukdommar.
Det finst effektiv behandling mot hiv som reduserer risikoen for immunsvikt stort. I Noreg er all behandling av hiv gratis. Behandlinga heilar ikkje sjukdommen, men bremsar produksjonen av nye viruspartiklar nesten fullstendig slik at viruset nærast blir borte frå blodet. Det er vanleg å bruke ein kombinasjon av tre ulike medisinar, ofte i form av 1–3 piller per dag.
Det er i dag fullt mogleg å leve eit normalt liv med hiv, men det blir ikkje heilt som før.
Du må gå regelmessig til kontroll, minst 1–2 gonger i året. Da kontrollerer vi at behandlinga verkar ved å måle virusmengda i blodet. Vi tar også blodprøver for å undersøke om behandlinga påfører deg biverknader som du sjølv ikkje merkar. I starten må du komme hyppigare til kontroll.
Vi vil også prøve å kartlegge kven du kan ha blitt smitta av og om du kan ha smitta nokon. Desse blir kalla smittekontaktar og vil bli kalla inn til testing.
Du kan sjølv velje å informere dei som kan ha vore utsett for smitte, eller du kan overlate dette til oss slik at du bevarer anonymiteten din.
Det faktumet at du har ein smittsam sjukdom kan gjere at du opplever smittefrykt i omgivnadene dine eller at det blir vanskelegare å få ny partnar. Du kan ikkje smitte andre via kyss, klem, handtrykk, via toalett eller bestikk, tallerken eller glas.
Du må alltid verne partnaren din mot smitte ved å bruke kondom. Når du er stabilisert på medisinar, har hatt ikkje-påviseleg virusmengde over minst 6 månader, og ingen av dykk har kjønnssjukdommar, er du mykje mindre smittsam enn utan behandling.
Om du har ein fast partnar, kan de ta ein samtale med legen din saman om risiko for overføring av viruset til partnaren din. Det er fullt mogleg å bli foreldre for både hiv-positive kvinner og menn som står på behandling. Gravide som står på behandling vil vanlegvis få barn som ikkje er smitta.
Det kan vere tungt å bere på ein løyndom for dei som ikkje er opne i forhold til nære venner og familie. Det blir meir å passe på når det gjeld utanlandsreiser, vaksinar og innreise til enkelte land.
I tillegg til medisinar, er det viktig å ta vare på kroppen så godt som mogleg. Røykeslutt, rett kosthald og fysisk aktivitet styrker motstandskrafta til kroppen.
Du bør alltid søke lege ved nyleg oppstått hudutslett, hudknutar eller synsforstyrringar. Det same gjeld langvarig feber, diaré, sår, belegg i svelget, tung pust eller uforklarleg vekttap. Dette er spesielt viktig om du ikkje står på hivbehandling enda, sidan det kan vere symptom på AIDS. Om du har CD4 lågare enn 200 må du bruke antibiotikatablettar (Baktrim) for å verne deg mot alvorlege bakterieinfeksjonar.